Hoe groot mag een vloerveld zijn zonder dilatatievoeg?

Het legvoorschrift van jouw vloer bepaalt de grens, en die loopt van 10 tot 30 meter. Bij de meeste kliklaminaten moet er een dilatatievoeg in zodra het veld langer of breder is dan 10 meter. Bij de Meister-laminaten LD 250 en LL 250 is dat 12 meter, en een SPC-rigid klikvloer als de Otium Allure mag volgens zijn eigen voorschrift 30 meter doorlopen. Let op het woordje “of”: het gaat om de langste maat, niet om het oppervlak. Daarnaast hoort er een voeg in elke deuropening en op de knik van een L-vorm, ook in een kleine woning. Een volledig verlijmde vloer kent geen veldgrens, maar moet de dilatatievoegen van de ondergrond wel overnemen.

Wat een veld is, en waarom de maat uitmaakt

Een veld is één aaneengesloten stuk zwevende vloer. Bij ons liggen 448 vloeren zwevend geklikt, tegen 270 die volledig verlijmd worden. Zo’n zwevend veld is in de praktijk één grote plaat die los op de ondergrond ligt en die bij warmte en een hogere luchtvochtigheid iets uitzet, en bij kou en droge lucht weer krimpt.

Die beweging moet ergens naartoe, en dat is de uitzetvoeg langs de wanden. Het Otium-legvoorschrift vraagt 8 mm rondom, bij Meister is het 10 mm tot vaste bouwdelen. Het probleem is dat de millimeters optellen over de lengte: een veld van 12 meter duwt twee keer zo hard tegen die rand als een veld van 6 meter. Is de voeg vol, dan heeft de vloer maar twee uitwegen. Hij gaat bol staan, of de klikverbindingen geven het op en de naden openen. Daarom staat er in elk legvoorschrift een maximale veldmaat, en daarom verschilt die maat per vloer.

De grens per vloersoort

De kern van de plank bepaalt bijna alles. Laminaat heeft een HDF-kern van samengeperste houtvezels, en die reageert op luchtvochtigheid. Een SPC-rigid vloer heeft een steenkern en is vrijwel ongevoelig voor vocht, dus daar mag het veld veel groter worden. Wij voeren 165 artikelen met een rigid kern.

Zoek het getal voor jouw vloer op in het legvoorschrift dat bij de pakken zit of op de productpagina staat. Staat er niets, ga dan uit van 10 meter: dat is de strengste van de vier en daarmee altijd veilig. Wat je niet moet doen is het getal van de ene vloer op de andere plakken. Het verschil tussen 10 en 30 meter is precies het verschil tussen drie profielen in je hal en geen enkel profiel.

Vier plekken waar altijd een voeg hoort, los van de maat

• Elke deuropening. Twee kamers zijn twee velden, ook als de vloer doorloopt. Dit is de meest overgeslagen voeg en meteen de vervelendste, want een bollende vloer in een deurgat merk je pas als hij er al ligt. Uitzondering: de rigid vloeren mogen juist wél door het deurbereik doorgelegd worden, zolang je binnen de 15 of 30 meter blijft.
• De knik van een L- of U-vormige plattegrond. De twee benen van de L trekken in verschillende richtingen aan de vloer.
• Kamers met veel hoeken en nissen. Meister noemt die apart, naast de maatregel. Een erker, een schuine wand of een keukeneiland knijpt het veld af, en de vloer kan de beweging dan niet meer kwijt in één richting.
• Een bestaande dilatatievoeg in de ondergrond. Zit er een voeg in de zandcement- of anhydrietvloer, dan moet die altijd worden overgenomen in je nieuwe vloer. Dit geldt ook voor een verlijmde vloer, die verder geen veldgrens heeft. Zo’n voeg zit er omdat de constructie eronder beweegt, en die beweging scheurt gewoon door je vloer heen als je eroverheen legt.

Zo meet je of je over de grens gaat

Meet niet per kamer, maar per veld. Dat is de fout die het vaakst gemaakt wordt: vier kamers van vier meter lijken elk ruim binnen de 10 meter, maar als de vloer door alle doorgangen doorloopt is het één veld van zestien meter.

1. Teken op welke ruimtes aaneengesloten vloer krijgen. Elke doorgang waar je doorlegt hoort erbij, elke doorgang met een profiel knipt het veld in twee.
2. Meet de langste as van dat veld, en daarna de langste maat daar dwars op. Beide moeten onder de grens blijven. Een veld van 11 bij 4 meter is bij laminaat dus niet toegestaan, terwijl 9 bij 9 meter dat wél is.
3. Reken de dorpelvakken mee. Een doorgang van 85 cm telt mee in de lengte van het veld.

Een voorbeeld dat vaak voorkomt: een doorzonkamer van 4,20 bij 7,80 meter met daarachter een keuken van 3,40 meter diep, met een open doorgang ertussen. De langste as is 7,80 plus 3,40, dus 11,20 meter. Met gewoon kliklaminaat zit je daarmee over de 10 meter en moet er een voeg in de doorgang. Met een Meister LL 250 blijf je er net onder. Met een SPC-rigid vloer zit je er met 11,20 meter ruim binnen en kun je in één vlak doorleggen.

Ligt er vloerverwarming of vloerkoeling onder, dan is dat een reden om niet tot op de millimeter de grens op te zoeken. De vloer maakt dan grotere temperatuurslagen dan alleen door het weer, en dus ook grotere bewegingen. Bij een woning met ruim 54 m² aaneengesloten vloer met verwarming én koeling eronder begrootten wij daarom drie dilatatieprofielen in de doorgangen vanuit de hal, om ze er na het lezen van het legvoorschrift van die specifieke vloer weer uit te halen: de vloer mocht tot 30 meter door. Dat is dus echt per vloer uitzoeken en niet per vuistregel.

Overgangsprofiel of dilatatieprofiel? Twee namen, twee dingen

Hier gaat het in offertes en zoekopdrachten regelmatig mis, en dat komt omdat fabrikanten en winkels een ander woord gebruiken. Meister schrijft dat je de bewegingsvoeg afdekt met een "overgangsprofiel". In ons assortiment heet dat een dilatatieprofiel: een profiel dat een open voeg midden in één doorlopende vloer afdekt. Een overgangsprofiel is bij ons iets anders, namelijk het profiel dat een hoogteverschil tussen twee verschillende vloeren overbrugt.

De praktische vertaling: zoek je iets voor een voeg in je eigen doorlopende vloer, dan heb je een dilatatieprofiel nodig, ook als in je legvoorschrift het woord overgangsprofiel staat. Meet daarbij de dikte van je vloer, niet een hoogteverschil. Welke van de zes profielsoorten bij welke situatie hoort staat in Welk vloerprofiel heb je nodig?.

Wat er in de voeg komt

Wij voeren negen dilatatieprofielen, van € 12,95 tot € 39,50, in lengtes van 100, 270 en 300 cm. Er zijn twee families:

• Op vloerdikte. Deze schuiven aan twee kanten over de rand van je vloer en staan in het assortiment op dikterange: 4 tot 9,5 mm, 7 tot 15 mm en 7 tot 17 mm. Je opbouw, dus vloer plus ondervloer, moet in die range vallen. Bij 6 mm vloer op 1 mm ondervloer kom je op 7 mm en pak je de 4 tot 9,5.
• Breed, als zichtbare lijn. De uitvoeringen van 25, 30, 37, 38 en 40 mm maken van de voeg juist een strakke, rechte lijn. Die kies je als de voeg midden in het zicht ligt, bijvoorbeeld in een open doorgang zonder deur.

Let op de bevestiging, want die staat per profiel in het assortiment en is niet uitwisselbaar. Zelfklevend is het snelst maar wil een gladde, stofvrije ondergrond; schroefbevestiging gaat met een onderrail en is de enige die je later weer los kunt nemen. Houd ook de kleur van de profielen in één woning gelijk: zilver en zwart door elkaar in dezelfde gang valt meer op dan je denkt.

Houdt de vloer op in plaats van dat hij doorloopt, dan is een dilatatieprofiel het verkeerde profiel. Voor een open kopse kant, bijvoorbeeld bij een verhoging of een vide, is er het U-profiel; voor een zichtbare rand een hoeklijnprofiel, en op een trede een trapprofiel. Die laatste hoort erbij als het veld aan een trap grenst, want ook daar houdt de vloer op en ligt de klikrand bloot.

Wat er misgaat als de voeg ontbreekt of wordt dichtgekit

Drie dingen, in deze volgorde van hoe vaak we ze zien:

• De vloer gaat bol staan in de doorgang. Dat is de ontbrekende voeg in de deuropening. Je ziet het in de zomer of in de eerste weken na het aanzetten van de vloerverwarming, als een rug van een paar millimeter die je voelt met je voet.
• Naden die openstaan in de winter. Een veld dat te lang is, is in de zomer tegen de rand geduwd en komt daar in de winter niet meer vandaan. Het krimpen gebeurt dan niet gelijkmatig maar op de zwakste naad.
• Een afgebroken klikrand. Het eindstadium: de verbinding geeft het op onder de zijdelingse druk. Dat herstel je niet door er een profiel bij te leggen, want de plank zelf is dan beschadigd. Zie Een beschadigde plank vervangen: kan dat?.

En dan de kortste regel van het hele legvoorschrift, letterlijk uit het Otium-document: "De expansievoeg mag nooit dichtgekit worden." Een harde kit, zoals acrylaat, klemt de vloer precies vast op de plek waar hij moest kunnen bewegen. Een voeg die toch dicht moet, bijvoorbeeld in een badkamer tegen vocht, maakt je alleen met een blijvend elastische kit en alleen als jouw legvoorschrift dat toestaat.

Dit zet je in je offerteaanvraag

Wij begroten de profielen mee, maar alleen als we weten hoe de vloer loopt. Zet er daarom in: welke ruimtes aaneengesloten vloer krijgen, waar je een doorgang open wilt doorleggen, de langste maat van dat vlak, en of er vloerverwarming of vloerkoeling onder ligt. Stuur foto's van elke deuropening mee. Dan zoeken wij in het legvoorschrift van de vloer die je kiest op waar het veld ophoudt, en staat het juiste aantal profielen in de juiste dikterange en kleur meteen in de offerte. Laat je de vloer via ons leggen, dan zet onze legger de voegen op de plek waar het voorschrift ze wil hebben. Reken bij het bestellen ook het snijverlies mee, want elke voeg erbij betekent een extra rij pasplanken.